ِDezAzma

Clinical Biochemistry Education and Research
مهندسی بهداشت

دانشجویان عزیز رشته مهندسی بهداشت حرفه ای و ایمنی کار

شروع سال تحصیلی جدید را تبریک میگویم.

از شما تقاضا دارم در طول ترم، وضعیت تحصیلی خود اعم از موضوع تحقیق و نمرات را در این صفحه پیگیری نمائید.

 برای دانلود اسلایدها، روی سرفصلهای زیر کلیک کنید:

مقدمه بیوشیمی

روشهای آزمایشگاهی در بیوشیمی

پروتئینها

آنزیم ها

قندها

چربی ها

اسیدهای نوکلئیک

عناصر کمیاب

ویتامین ها

کلیه و ادرار

الکترولیتها- تنظیم pH

 تاریخ های مهم:

 تحویل عنوان تحقیق: 25 آبان 1404

تحویل دست نوشته ها: 9 آذر 1404

ارائه سخنرانی در کلاس: از 30 آذر 1404

تحویل فایل Word و PowerPoint: آخر دی ماه 1404 

در مورد تحقیق کلاسی به نکات ذیل توجه فرمائید:

سرفصل های تعیین شده حتما به ترتیب رعایت شود: 1. معرفی مولکول بصورت کلی  2. ساختار شیمیایی  3. نقش بیوشیمیایی در سلولهای طبیعی یا تومورها  4. ارزش تشخیصی و بیماریهای مربوطه  5.روشهای اندازه گیری  6. مقادیر طبیعی در سرم یا ادرار

  1. برای تهیه تحقیق ابتدا به منابع اینترنتی و به  کتابهای مرجع بیوشیمی نظیر تیتز، هارپر، لنینگر، استرایر و دولین مراجعه شود. سپس خلاصه ای از مطالب آموخته شده، بصورت دست نویس یادداشت گردد. رونویسی از کتابها یا کپی کردن از سایتها مورد قبول نیست.
  2. پس از جمع آوری مطالب، دست نوشته های خود را به اینجانب تحویل دهید و پس از رفع اشکالات و تایید نهائی، اقدام به تایپ نمائید.
  3. تحقیق شامل 3 قسمت است: ۱.خلاصه تحقیق در نصف صفحه، ۲. متن تحقیق بر طبق سرفصل های ذکر شده در بالا، حداكثر در 4 صفحه، ۳. تصاویر مربوطه  بصورت فایلهای جداگانه
  4. تحقیق را در قالب یک فایل Word و یک فایل پاورپوینت همراه با تصاویر مربوطه تهیه فرمائید.
  5. برای روشهای سنجش و مقادیر طبیعی در نمونه های بیولوژیک به کتابهای تیتز، دیویدسون یا سایر کتب علوم آزمایشگاهی مراجعه شود.

لطفا هنگام تایپ کردن تحقیق، موارد ذیل را رعایت فرمائید:

متن کامل تحقیق بصورت تایپ شده در محیط Word باشد. لغات فارسی با فونت لوتوس و اندازه ۱۲ و لغات لاتین با فونت Times New Roman و اندازه ۱۲ باشد.

    1. عناوین با فونت لوتوس و اندازه ۱۴ و ضخیم (Bold) باشد.
  1. تصاویر و نمودارهای مربوطه، بصورت جداگانه همراه با تحقیق ارسال شود.

عناوین تحقیق

Carbohydrates

  1. Glycogen
  2. Fructose
  3. Chitin

Lipids
4. Steroids
5. Lipoproteins
6. Sphingolipids

Proteins
7. Keratin
8. Insulin
9. Myosin

Nucleic Acids
10. Replication
11. Mutation
12. Telomeres

Enzymes
13. Kinases
14. Amylases
15. Catalysis

Metabolism
16. Lipogenesis
17. Phosphorylation
18. Proteolysis

Cellular Structures
19. Ribosomes
20. Chromatin

 

منابع:

    1. Tietz fundamentals of clinical chemistry, 6th edition, Burtis, Ashwood, Bruns. 2008. Elsevier (WB Saunders).
    1. Henry’s Clinical Diagnosis & Management By Laboratory Methods. 21st edition. Richard A. McPherson, MD and Matthew R. Pincus, MD, PhD. 2006. Elsevier (WB Saunders).
    1. Lehninger principles of biochemistry. Cox M.M., Nelson D.L. W. H. Freeman.
    1. Biochemistry. Jeremy M. Berg, John L.Tymoczko, Lubert Stryer. W. H. Freeman.
    1. Harpers biochemistry. Robert K. Murray, Daryl K. Granner, Peter A. Mayes, Victor W. Rodwel. McGraw-Hill.
    1. The Metabolic basis of inherited disease. Scriver C.R., Beaudet A.L., Sly W.S. and Valle D. McGraw-Hill.
  1. Williams Textbook of Endocrinology, 10th edition, Larsen, Kronenberg, Melmed, Polonsky, 2003. WB Saunders.

 

 

ردیف عنوان
1 آلبومین
2 هاپتوگلوبین
3 ترانسفرین
4 فریتین
5 سرولوپلاسمین
6 پلاسمین
7 اسیدهای چرب اشباع
8 اسیدهای چرب غیر اشباع
9 اسفنگولیپیدها
10 موم (Wax)
11 تری گلیسریدها
12 فسفولیپیدها
13 آمینو اسیدهای اسیدی
14 آمینو اسیدهای غیر قطبی
15 آمینواسیدهای بازی
16 استروئیدها
17 پنتوزها
18 هگزوزها
19 کیتین
20 سلولز
21 هیالورونیک اسید
22 کندروئیتین
23 هپارین
24 منیزیم
25 کروم
26 کبالت
27 مس
28 منگنز

 

4 پیام برای مهندسی بهداشت

  1. مهسا احمدی گفت:

    سلام خدمت جناب استاد انصاری

    عناوین تحقیق دانشجویان ترم ۱ بهداشت حرفه ای:

    مهسا احمدی 10. Replication
    زهرا شیخی 14. Amylases
    مهدیه کریمی 7. Keratin
    هلیا مرادی Insulin .8
    پرنیاخدادادی 15 catalysis
    تیام سرلک9.myosin
    سید محمد عباس میرهادی 3.Chitin
    محمد سینا عالمی2.Fructose
    امیرمحمد رزمخواه1_Glycogen
    فاطمه اسلامی 19 .Ribosomes
    ستاره صالحی 4-steroids
    ستاره کاکاوند 20.chromatin
    آنیتا عارف 5-Lipoprotein
    سیده حدیث نوابی 12.Telomeres
    مبینا یاوری 11. Mutation
    امیر ارشیا طاهری 16. Lipogenesis

  2. سید محمد عباس میرهادی گفت:

    # تحقیق شش صفحه‌ای دربارهٔ کیتین در حیطهٔ بیوشیمی

    ## مقدمه

    کیتین یکی از مهم‌ترین مواد طبیعی موجود در جهان است که در بدن بسیاری از موجودات زنده نقش اساسی ایفا می‌کند. این ماده بیشتر در پوستهٔ حشرات، خرچنگ‌ها، میگوها و همچنین دیوارهٔ سلولی قارچ‌ها دیده می‌شود. از دید علمی، کیتین نوعی قند چندبخشی (پلی‌ساکارید) است که زنجیره‌های بسیار منظم و محکم دارد. همین ویژگی باعث شده که در ساختارهای سخت طبیعی نقش مهمی داشته باشد. اهمیت کیتین فقط به موجودات زنده محدود نمی‌شود؛ بلکه در سال‌های اخیر به‌دلیل سازگاری با محیط‌زیست و کاربردهای پزشکی و صنعتی، توجه زیادی به آن شده است.

    ## ساختار شیمیایی کیتین و ویژگی‌های آن

    کیتین از واحدهایی به نام «ان-استیل گلوکوزآمین» تشکیل شده است که مانند مهره‌های یک زنجیر به هم وصل می‌شوند. این اتصال منظم باعث ایجاد ساختاری پایدار می‌شود. به همین دلیل، کیتین برخلاف بسیاری از مواد طبیعی، به‌راحتی در آب یا مواد معمولی حل نمی‌شود و در برابر فشار و ضربه مقاوم است.

    کیتین چند نوع آرایش ساختاری دارد که معروف‌ترین آن‌ها فرم‌های آلفا و بتا هستند. در فرم آلفا، زنجیره‌ها به‌صورت فشرده روی هم قرار می‌گیرند و ساختار بسیار سختی ایجاد می‌کنند. اما در فرم بتا، زنجیره‌ها بازتر و انعطاف‌پذیرترند. همین تفاوت‌ها باعث می‌شود کیتین در موجودات مختلف، ویژگی‌های متفاوتی ایجاد کند.

    ## تولید کیتین در موجودات زنده

    ### چگونه کیتین ساخته می‌شود؟

    در بدن موجودات، کیتین توسط آنزیمی به نام «کیتین سنتاز» تولید می‌شود. این آنزیم واحدهای قندی را کنار هم می‌گذارد تا زنجیرهٔ کیتین ساخته شود. سپس این زنجیره‌ها روی هم قرار گرفته و یک ساختار قوی تشکیل می‌دهند.

    ### نقش کیتین در موجودات مختلف

    * **حشرات:** پوستهٔ بدن حشرات از کیتین ساخته شده است. این پوسته از آن‌ها در برابر ضربه و خشکی محافظت می‌کند. هنگام رشد، حشرات این پوسته را دور می‌اندازند و پوستهٔ جدیدی تشکیل می‌دهند.
    * **سخت‌پوستان:** در خرچنگ‌ها و میگوها کیتین با مواد معدنی ترکیب می‌شود و پوسته‌ای حتی سخت‌تر از پوستهٔ حشرات می‌سازد.
    * **قارچ‌ها:** دیوارهٔ سلولی قارچ‌ها از کیتین تشکیل می‌شود و به آن‌ها استحکام می‌دهد.
    * **برخی جلبک‌ها:** در بعضی جلبک‌ها کیتین بخشی از ساختار دفاعی است.

    ## ویژگی‌های فیزیکی و رفتاری کیتین

    کیتین ماده‌ای سبک، محکم، انعطاف‌پذیر و مقاوم است. این ویژگی‌ها باعث شده از آن به‌عنوان یک مادهٔ ایده‌آل در پژوهش‌های مربوط به ساخت مواد زیستی استفاده شود. از آن‌جا که این ماده طبیعی و زیست‌تخریب‌پذیر است، بر خلاف پلاستیک‌ها مشکل آلودگی طولانی‌مدت ایجاد نمی‌کند.

    کیتین همچنین در برابر مواد شیمیایی معمولی مقاوم است و این موضوع نقش مهمی در بقای موجوداتی مثل حشرات و سخت‌پوستان دارد.

    ## تجزیهٔ کیتین و تولید کیتوزان

    کیتین در طبیعت توسط آنزیم‌هایی به نام «کیتیناز» تجزیه می‌شود. با تجزیهٔ کیتین، موادی ساده‌تر تولید می‌شوند که در محیط‌زیست کاربرد دارند. یکی از مهم‌ترین مشتقات کیتین «کیتوزان» است. کیتوزان بر خلاف کیتین، می‌تواند در محیط‌های اسیدی حل شود و همین ویژگی باعث کاربردهای گستردهٔ آن در پزشکی و صنعت شده است.

    ## کاربردهای کیتین و کیتوزان

    ### کاربردهای پزشکی

    * استفاده در ساخت پانسمان‌های ترمیم‌کنندهٔ زخم
    * جلوگیری از عفونت به‌دلیل داشتن خاصیت ضدباکتری
    * کاربرد در دارورسانی برای رساندن دارو به نقطهٔ موردنظر بدن
    * استفاده در تولید نخ‌های بخیهٔ زیست‌تجزیه‌پذیر

    ### صنایع غذایی

    * کمک به شفاف‌سازی و تصفیهٔ مواد غذایی مانند نوشیدنی‌ها
    * استفاده در بسته‌بندی غذاهای تجزیه‌پذیر
    * بهبود کیفیت و بافت برخی محصولات غذایی

    ### محیط‌زیست

    * جذب آلاینده‌های موجود در آب مثل فلزات سنگین
    * ساخت مواد زیست‌تجزیه‌پذیر که جایگزین پلاستیک می‌شوند
    * کمک به بهبود ساختار خاک و افزایش قدرت نگه‌داری آب

    ### صنعت و فناوری

    * ساخت الیاف و فیلم‌های مقاوم و سبک
    * استفاده در چاپ سه‌بعدی برای تولید قطعات سازگار با محیط‌زیست
    * کاربرد در تولید فیلترهای صنعتی

    ## تحقیقات و آیندهٔ کیتین

    در سال‌های اخیر، پژوهشگران توجه ویژه‌ای به کیتین و مشتقات آن داشته‌اند. دلیل این توجه، ویژگی‌های منحصر‌به‌فردی مثل سبکی، مقاومت، غیرسمی بودن و قابلیت تجزیه‌پذیری است. استفاده از کیتین در حوزه‌هایی مثل پزشکی نوین، تولید مواد هوشمند، ترمیم بافت، دارورسانی و حتی صنایع هوافضا در حال گسترش است.

    پیش‌بینی می‌شود در آینده، کیتین یکی از مواد اصلی برای جایگزینی پلاستیک‌های مضر باشد و همچنین در ساخت قطعات زیستی و درمان‌های جدید پزشکی نقش مهمی پیدا کند.

    کیتین یک مادهٔ طبیعی بسیار ارزشمند است که در بدن بسیاری از موجودات نقش اساسی دارد. ترکیب ویژگی‌هایی مانند مقاومت بالا، زیست‌تجزیه‌پذیری، سازگاری با بدن انسان و کاربردهای گسترده، باعث شده این ماده یکی از مهم‌ترین موضوعات تحقیقاتی در جهان امروز باشد. شناخت دقیق‌تر کیتین و مشتقات آن مثل کیتوزان می‌تواند زمینه‌ساز پیشرفت‌های بزرگ در پزشکی، صنعت، محیط‌زیست و فناوری‌های نوین باشد. این ماده می‌تواند در آینده گوشه‌ای از مشکلات بشر، مانند آلودگی پلاستیک و نیاز به مواد پزشکی سازگار با بدن انسان را حل کند.

  3. امیرمحمد رزمخواه گفت:

    به نام خدا

    امیرمحمد رزمخواه
    بهداشت حرفه ای

    1_ مولکول گلیکوژن
    گلیکوژن یک پلی‌ساکارید پیچیده است که از واحدهای گلوکز تشکیل شده است. این مولکول به عنوان منبع ذخیره انرژی در بدن انسان و بسیاری از حیوانات عمل می‌کند. گلیکوژن عمدتاً در کبد و عضلات اسکلتی ذخیره می‌شود و در زمان نیاز به انرژی، به گلوکز تبدیل می‌شود. این فرایند تحت تأثیر هورمون‌ها و مسیرهای بیوشیمیایی خاصی قرار دارد.
    گلیکوژن در انسان‌ها به عنوان منبع سریع انرژی عمل می‌کند، زیرا در مقایسه با چربی‌ها، سریع‌تر تجزیه می‌شود و گلوکز مورد نیاز سلول‌ها را فراهم می‌آورد. ساختار گلیکوژن به‌گونه‌ای است که امکان دسترسی سریع به واحدهای گلوکز را فراهم می‌آورد.
    2_ ساختار شیمیایی گلیکوژن
    گلیکوژن یک پلی‌ساکارید با ساختار شاخه‌ای است که از مولکول‌های گلوکز به‌هم‌پیوسته تشکیل می‌شود. این مولکول‌ها از طریق پیوندهای گلیکوزیدی α-1,4 به یکدیگر متصل می‌شوند، اما در نقاط خاصی از زنجیره، پیوندهای α-1,6 نیز تشکیل می‌شود که شاخه‌ها را ایجاد می‌کند.
    در هر مولکول گلیکوژن، یک مولکول گلوکز از طریق پیوند α-1,4 با مولکول گلوکز بعدی به‌هم‌پیوسته است و در شاخه‌ها، پیوندهای α-1,6 وجود دارد که باعث شکل‌گیری ساختار پیچیده‌تری می‌شود. این ساختار شاخه‌ای به گلیکوژن این امکان را می‌دهد که در زمان نیاز، سریع‌تر تجزیه و گلوکز آزاد کند.
    3_ نقش گلیکوژن در سلول‌های طبیعی یا تومورها
    در سلول‌های طبیعی:
    گلیکوژن عمدتاً در کبد و عضلات اسکلتی ذخیره می‌شود. در عضلات، گلیکوژن به‌عنوان منبع انرژی برای انقباضات عضلانی استفاده می‌شود، در حالی که در کبد، گلیکوژن به‌عنوان منبع انرژی برای تنظیم سطح گلوکز خون عمل می‌کند. این فرایند تحت تأثیر هورمون‌ها مانند انسولین و گلوکاگون قرار دارد. گلیکوژن با تجزیه به گلوکز (فرآیند گلیکوژنولیز) یا سنتز مجدد آن (فرآیند گلیکوژنز) به تنظیم سطح گلوکز خون کمک می‌کند.
    در تومورها:
    گلیکوژن در تومورها به‌ویژه در تومورهای سرطانی که به شدت در حال رشد هستند، می‌تواند تغییراتی در متابولیسم خود تجربه کند. بعضی از تومورها ممکن است مقادیر زیادی گلیکوژن ذخیره کنند، زیرا رشد سریع سلولی نیاز به انرژی بیشتری دارد. همچنین، در برخی از انواع سرطان‌ها، فرآیند گلیکوژنولیز ممکن است به‌طور غیرطبیعی افزایش یابد تا انرژی برای تقسیم سریع سلول‌ها فراهم شود.
    4_ ارزش تشخیصی و بیماری‌های مربوط به گلیکوژن
    بیماری‌های متابولیسم گلیکوژن (اختلالات ذخیره گلیکوژن) به گروهی از اختلالات ژنتیکی اطلاق می‌شود که در آن‌ها ذخیره یا تجزیه گلیکوژن دچار نقص می‌شود. این بیماری‌ها می‌توانند بر اساس نوع آنزیم‌هایی که دچار مشکل شده‌اند، طبقه‌بندی شوند. برخی از بیماری‌های مرتبط با گلیکوژن شامل:
    • گلیکوژنوز 1 (اختلال ذخیره گلیکوژن نوع 1): این بیماری ناشی از نقص در آنزیم گلوکوز-6-فسفاتاز است و منجر به ناتوانی در تجزیه گلیکوژن به گلوکز می‌شود.
    • گلیکوژنوز 2 (اختلال ذخیره گلیکوژن نوع 2): نقص در آنزیم آلفا-1,4-گلوکوزیداز است که باعث تجمع گلیکوژن در سلول‌ها و بافت‌های مختلف می‌شود.
    • بیماری مکاردل: نقص در آنزیم گلیکوژن فسفوریلاز که در تجزیه گلیکوژن در عضلات دخیل است، باعث ضعف عضلانی و درد در هنگام فعالیت بدنی می‌شود.
    5_ اندازه‌گیری گلیکوژن
    برای اندازه‌گیری میزان گلیکوژن در بافت‌ها، سرم یا ادرار، روش‌های مختلفی وجود دارد. مهم‌ترین این روش‌ها عبارتند از:
    • تست‌های اسپکتروفتومتریک: استفاده از جذب نور در طول موج‌های خاص برای اندازه‌گیری میزان گلیکوژن.
    • روش‌های آنزیمی: از آنزیم‌هایی مانند گلوکز-6-فسفاتاز برای تبدیل گلیکوژن به گلوکز و سپس اندازه‌گیری میزان گلوکز استفاده می‌شود.
    • کروماتوگرافی گازی: برای اندازه‌گیری میزان گلیکوژن در نمونه‌های پیچیده استفاده می‌شود.
    • تکنیک‌های فلورومتریک: در برخی آزمایش‌ها از رنگ‌های خاصی برای اندازه‌گیری گلیکوژن استفاده می‌شود.
    6_مقادیر طبیعی گلیکوژن در سرم و ادرار
    در حالت طبیعی، گلیکوژن به طور مستقیم در سرم یا ادرار اندازه‌گیری نمی‌شود. اما در بافت‌های مختلف مانند عضلات و کبد، میزان گلیکوژن ذخیره‌شده تحت تأثیر تغذیه و فعالیت بدنی قرار دارد. در کبد، میزان گلیکوژن ممکن است تا 100 گرم ذخیره شود و در عضلات اسکلتی، میزان ذخیره گلیکوژن بستگی به اندازه عضلات و فعالیت ورزشی دارد.
    افزایش غیرطبیعی گلیکوژن در سرم یا ادرار ممکن است نشان‌دهنده اختلالات متابولیک یا بیماری‌های خاصی باشد. در برخی از اختلالات ذخیره گلیکوژن، تجمع گلیکوژن در سلول‌ها منجر به آسیب بافتی و بروز علائم بالینی می‌شود.

    ممنون از توجه پر مهرتان

    آذرماه 404

  4. amir arshia taheri گفت:

    1. معرفی مولکول لیپوژنز به صورت کلی

    لیپوژنز به فرآیند بیوشیمیایی سنتز اسیدهای چرب از پیش‌سازهای کوچک‌تر مانند استیل-کوآ در بدن جانداران اطلاق می‌شود. این مسیر متابولیک عمدتاً در سیتوزو ل‌های کبد، بافت چربی ل سلو و در دوران شیردهی در غدد پستانی فعال است. لیپوژنز نقش کلیدی در ذخیره‌سازی انرژی دارد؛ زمانی که بدن انرژی مازاد دریافت می‌کند، کربوهیدرات‌ها و پروتئین‌ها از طریق این مسیر به تری‌گلیسرید تبدیل و در بافت چربی ذخیره می‌شوند. این فرآیند برخلاق مسیر تجزیه اسیدهای چرب (بتا-اکسیداسیون) است که در میتوکندری رخ می‌دهد. فعالیت لیپوژنز به شدت تحت تأثیر هورمون‌ها قرار دارد؛ انسولین آن را تحریک و گلوکاگون و اپینفرین آن را مهار می‌کنند. درک این فرآیند برای مطالعه بیماری‌های متابولیک مانند چاقی، کبد چرب و دیابت نوع ۲ ضروری است.

    2. ساختار شیمیایی آن

    از دیدگاه شیمیایی، لیپوژنز یک اسید چرب اشباع به نام پالمیتات (Palmitate) با ۱۶ اتم کربن (C16:0) تولید می‌کند. این واکنش‌ها در سیتوزول و توسط مجموعه چندآنزیمی بزرگی به نام اسید چرب سنتاز (Fatty Acid Synthase) کاتالیز می‌شوند. نقطه شروع، مولکول استیل-کوآ است که به عنوان سختانه اولیه عمل می‌کند. سپس واحدهای دوکربنی مالونیل-کوآ (که از کربوکسیلاسیون استیل-کوآ تشکیل می‌شود) به صورت متوالی به زنجیره در حال رشد اضافه می‌شوند. هر چرخه elongation شامل چهار مرحله اصلی است: کندانساسیون، کاهش، دهیدراتاسیون و یک کاهش دیگر. محصول نهایی، اسید پالمیتیک است که پس از آن می‌تواند در واکنش‌های ثانویه به اسیدهای چرب بلندتر یا غیراشباع تبدیل شود.

    3. نقش بیوشیمیایی در سلول های طبیعی یا تومورها

    در سلول‌های طبیعی، لیپوژنز یک مسیر آنابولیک حیاتی برای ذخیره‌سازی انرژی در دوره‌های پرخوری و تامین لیپیدهای مورد نیاز برای ساخت غشای سلولی و تولید مولکول‌های سیگنالینگ است. با این حال، در سلول‌های سرطانی (تومورها)، این مسیر دچار اختلال شده و به طور غیرعادی فعال می‌شود. حتی در شرایط کم‌اکسیژن، سلول‌های تومورال برای تامین سریع بلوک‌های ساختمانی مورد نیاز برای تکثیر بی‌وقفه خود، لیپوژنز را به شدت افزایش می‌دهند. این افزایش بیان آنزیم‌های کلیدی مانند ATP-سیترات لیاز (ACLY) و اسید چرب سنتاز (FASN) یک مشخصه متابولیک رایج در بسیاری از سرطان‌ها (مانند سرطان پستان و پروستات) است و با تهاجمی‌تر شدن تومور و پیش‌آگهی ضعیف بیمار مرتبط است.

    4. ارزش تشخیصی و بیماری‌های مربوطه

    فعالیت مسیر لیپوژنز دارای ارزش تشخیصی قابل توجهی است. اندازه‌گیری بیان آنزیم‌های کلیدی آن (مانند FASN) می‌تواند به عنوان یک نشانگر زیستی (Biomarker) برای تشخیص و پیش‌بینی پیشرفت برخی سرطان‌ها مورد استفاده قرار گیرد. از نظر بیماری‌های متابولیک، فعالیت بیش از حد لیپوژنز نقش مرکزی در پاتوژنز بیماری کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) ایفا می‌کند. در این بیماری، کربوهیدرات‌های اضافی در کبد به چربی تبدیل شده و منجر به استئاتوز کبدی می‌شوند. همچنین، در چاقی و سندرم متابولیک، افزایش مزمن لیپوژنز به مقاومت به انسولین و اختلال در هموستاز گلوکز کمک می‌کند. از طرف دیگر، نقص در این مسیر می‌تواند با مشکلات کمبود انرژی و کاهش ذخایر چربی بدن مرتبط باشد.

    5. روش های اندازه گیری

    برای سنجش فعالیت لیپوژنز از روش‌های مستقیم و غیرمستقیم مختلفی استفاده می‌شود. یکی از روش‌های مستقیم و دقیق، استفاده از ایزوتوپ‌های رادیواکتیو یا پایدار (مانند کربن-۱۴ یا کربن-۱۳) در پیش‌سازهایی مانند استات یا گلوکز و ردیابی ورود آن‌ها به مولکول‌های اسیدهای چرب تازه سنتز شده با استفاده از کروماتوگرافی یا طیف‌سنجی جرمی است. روش دیگر، اندازه‌گیری سطح mRNA یا پروتئین آنزیم‌های کلیدی مانند اسید چرب سنتاز (FASN) با تکنیک‌هایی مانند RT-PCR، وسترن بلات و ایمونوهیستوشیمی در نمونه‌های بافتی است. روش‌های غیرمستقیم نیز شامل اندازه‌گیری غلظت تری‌گلیسریدها در پلاسما و بافت پس از یک دوره تغذیه با کربوهیدرات بالا است.

    6. مقادیر طبیعی در سرم و ادرار

    به طور مستقیم، “مقدار طبیعی برای خود فرآیند لیپوژنز” در سرم یا ادرار گزارش نمی‌شود، زیرا این یک فرآیند درون‌سلولی است. در عوض، محصول نهایی و مرتبط با این مسیر، یعنی تری‌گلیسریدها، اندازه‌گیری می‌شوند. مقادیر طبیعی تری‌گلیسرید در سرم خون برای یک فرد بالغ ناشتا معمولاً کمتر از ۱۵۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر (mg/dL) یا ۱.۷ میلی‌مول در لیتر (mmol/L) در نظر گرفته می‌شود. سطح تری‌گلیسرید به عنوان یک شاخص غیرمستقیم از فعالیت متابولیک لیپوژنز محسوب می‌گردد. در ادرار، به طور طبیعی نباید تری‌گلیسرید قابل تشخیصی وجود داشته باشد، زیرا کلیه‌ها آن را بازجذب می‌کنند. وجود چربی (لیپید) در ادرار (لیپوری) یک حالت غیرطبیعی است و می‌تواند نشان‌دهنده بیماری‌های خاص کلیوی یا متابولیک شدید باشد.

    امیر ارشیا طاهری

    رشته مهندسی بهداشت حرفه ای و ایمنی کار

    خلاصه تحقیق

    لیپوژنز مسیر متابولیکی سنتز اسیدهای چرب از پیش‌سازهایی مانند گلوکز است. این فرآیند آنابولیک عمدتاً در کبد و بافت چربی و در شرایط پرانرژی (سطوح بالای انسولین) فعال می‌شود. آنزیم کلیدی و محدودکننده‌ی سرعت این مسیر، استیل-کوآ کربوکسیلاز است که استیل-کوآ را به مالونیل-کوآ تبدیل می‌کند. سپس کمپلکس سنتاز اسید چرب، با استفاده از واحدهای مالونیل-کوآ، اسید چرب اشباع ۱۶ کربنه پالمیتات را می‌سازد.

    در سلول‌های طبیعی، نقش لیپوژنز ذخیره‌سازی انرژی به شکل تری‎گلیسیرید و تامین لیپیدهای مورد نیاز برای غشاهای سلولی است. در سلول‌های تومورال، این مسیر به طور غیرعادی فعال است تا نیازهای rapid برای رشد و تقسیم سلولی را تامین کند. بیان بیش از حد آنزیم‌های این مسیر در بسیاری از سرطان‌ها مشاهده می‌شود.

    از نظر بالینی، فعالیت بیش از حد لیپوژنز با پاتولوژی‌های مهمی مانند کبد چرب غیر الکلی، چاقی و سندرم متابولیک مرتبط است. روش‌های اندازه‌گیری این مسیر در انسان عمدتاً تحقیقاتی و مبتنی بر استفاده از ایزوتوپ‌های نشان‌دار است. در آزمایشگاه‌های تشخیصی روتین، محصول نهایی این مسیر، یعنی تری‎گلیسیرید سرم، اندازه‌گیری می‌شود و مقادیر طبیعی آن کمتر از ۱۵۰ mg/dL در نظر گرفته می‌شود. درک تنظیم این مسیر کلیدی برای توسعه راهکارهای درمانی جدید در زمینه بیماری‌های متابولیک و سرطان حائز اهمیت است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.