مریم خسروی، رشته پزشکی
مقدمه:
انکفالین نوعی نوروترنسمیتر است که در مغز به عنوان ضد درد عمل میکند و می تواند مانع ترشح ماده (substance P) p درCNS شود.
هنگامیکه عضوی آسیب می بیند از انتهای اعصاب آسیب دیده پیام درد به مغز منتقل می شود.انکفالین باعث مهار و سرکوب حس درد شدید از طریق انتشار به هسته دور بطنی اطراف بطن 3 یا به داخل ناحیه خاکستری دور قناتی ساقه مغز عمل میکند.
احتمالا مهار پیش سیناپسی با بلوکه کردن کانال های کلسیمی به وسیله انکفالین در غشای ترمینال های عصبی صورت میپذیرد.
اثرات انکفالین ها:ضد درد/کنترل ترشحات هیپوفیزی/تنظیم رفتار جنسی
انکفالین ها از دسته اندورفین ها میباشد و در طب سوزنی باعث ضد درد می شود.
1- معرفی مولکول به صورت کلی : انکفالین ها نوعی نور ترانسمیتر هستند که در مغز به عنوان ضد درد عمل می کنند و از دسته پپتیدهای شبه مورفینی هستند و دارای 5 اسید آمینه می باشد 2 نوع انکفالین داریم داریم که بر اساس توالی اسید آمینه های انتهایی طبقه بندی می شوند.
- لوسین ( لوانکفالین )
- میتونین ( مت انکفالین )
2- ساختار شیمیایی انکفالین
3- نقش بیولوژیک در سلولهای هدف
انکفالین ها به عنوان مخدرهای طبیعی بدن شناخته شده اند و آرام بخش های طبیعی بدن نامیده می شود که مرکز لذت را در هنگام دویدن – ورزش کردن و مصرف کاکائو و . . . تحریک و فعال می کند.
زمانیکه انکفالین ها به رشته های عصبی در نخاع متصل می شوند از انتقال پیام درد ، مغز جلوگیری می کنند و در کنترل درد نقش دارند.
4- اثرات بیوشیمیایی در سلول های هدف :
یون های کلسیم موجب آزاد شدن نوروترنسمیتر (میانجی عصبی ) در سیناپس می شوند ، حال انکفالین ها با بلوکه کردن کانال های کلسیمی در غشای ترمینال های عصبی باعث مهار شدن سیناپسی می شوند.
انکفالین ها از دسته اندورفین ها می باشد و در طب سوزنی با آزاد شدن انکفالین در نخاع از تحریک درد جلوگیری می شود.
5- ارزش تشخیص و بیماری های مربوطه :
افزایش انکفالین از طریق مواد مخدر : عوارض روانی – احساس خوشی و لذت به دنبال آن افسردگی و کج خلقی – بی قراری – اختلال در حافظه – عوارض جسمی نشئگی – گیجی – اغماء . . .
کاهش انکفالین : احساس درد عضلانی – خلق ناخوش – تهوع – استفراغ-احساس سرما و لرز – بی خوابی-عطسه – سکسکه – آبریزش بینی
6- روش های اندازه گیری
رادیو ایمنواسی RTA
7- مقادیر طبیعی در سرم و ادرار
100-15 پیکومول بر لیتر
